Euro 2004: πώς η Ελλάδα κατέκτησε το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα

Το καλοκαίρι του 2004 όλη η Ελλάδα περίμενε με ανυπομονησία τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, όμως αυτό που συνέβη στο Euro 2004 ξεπέρασε κάθε προσδοκία και άφησε άφωνο ολόκληρο τον πλανήτη.

Το Euro 2004 συγκλόνισε τον παγκόσμιο αθλητισμό και χάρισε στην Ελλάδα τη μεγαλύτερη ποδοσφαιρική της στιγμή, με μια πορεία που έμοιαζε με σύγχρονο παραμύθι. Η ψυχή, το πάθος και κυρίως η ικανότητα των παικτών του Ρεχάγκελ έγραψαν μια ανεπανάληπτη ιστορία που έχει μείνει ήδη στην αιωνιότητα.

Euro 2004: ασημένιο κύπελλο και μπάλα ποδοσφαίρου στο γήπεδο

Το καλοκαίρι του 2004 η Ελλάδα έγραψε ιστορία στην Πορτογαλία.

Βασικά σημεία:
  • Η Πορτογαλία φιλοξένησε την τελική φάση του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος από τις 12 Ιουνίου έως τις 4 Ιουλίου 2004.
  • Στον τελικό η Ελλάδα αντιμετώπισε την οικοδέσποινα Πορτογαλία και επικράτησε με 1-0 στο Ντα Λουζ της Λισαβόνας.
  • Ο Ότο Ρεχάγκελ οδήγησε το αντιπροσωπευτικό συγκρότημα στον τίτλο εφαρμόζοντας απόλυτα αποτελεσματική στρατηγική.
  • Ο Άγγελος Χαριστέας σημείωσε το καθοριστικό γκολ της αναμέτρησης στο 57ο λεπτό.

Το Euro 2004 με μια ματιά

Μετά από την αντίστοιχη προκριματική διαδικασία, το Euro 2004 συγκέντρωσε τις 16 καλύτερες ομάδες της Ευρώπης, χωρισμένες σε τέσσερις ομίλους των τεσσάρων ομάδων.

Οι αγώνες διεξήχθησαν σε δέκα σύγχρονα ή ανακαινισμένα στάδια σε οκτώ πορτογαλικές πόλεις, προσφέροντας αναμετρήσεις που έμειναν στην ιστορία.

Στη διοργάνωση συμμετείχαν μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα του παγκόσμιου ποδοσφαίρου και τα αδιαμφισβήτητα φαβορί της εποχής.

Η κάτοχος του τίτλου Γαλλία με τους Ζιντάν και Ανρί, η διοργανώτρια Πορτογαλία των Φίγκο, Ρουί Κόστα και του νεαρού Κριστιάνο Ρονάλντο, καθώς και η πάντα υπολογίσιμη Ισπανία των Ραούλ και Μοριέντες ξεκινούσαν από την πρώτη γραμμή.

Παράλληλα, παραδοσιακές δυνάμεις όπως η Αγγλία με τους Όουεν και Μπέκαμ, αλλά και η Ιταλία των Τότι και Βιέρι, συμπλήρωναν το παζλ των μεγάλων αστεριών του τουρνουά.

Το σύστημα διεξαγωγής προέβλεπε την πρόκριση των δύο πρώτων ομάδων κάθε ομίλου στα νοκ-άουτ παιχνίδια. Ακολουθούσαν οι προημιτελικοί, οι ημιτελικοί και ο τελικός.

Η πορεία της Ελλάδας: ο όμιλος

Η Ελλάδα κληρώθηκε στον Α΄ όμιλο μαζί με την οικοδέσποινα Πορτογαλία, την Ισπανία και τη Ρωσία. Η πλειοψηφία των αναλυτών θεώρησε την ελληνική ομάδα αουτσάιντερ για την πρόκριση.

Εξάλλου, η χώρα μας μετρούσε μόλις μία συμμετοχή σε τελική φάση, το 1980 στην Ιταλία, ενώ η παρουσία της 10 χρόνια πριν στο Μουντιάλ των ΗΠΑ ήταν το λιγότερο απογοητευτική.

Η αυλαία της διοργάνωσης άνοιξε στις 12 Ιουνίου 2004 στο στάδιο Ντραγκάο του Πόρτο. Η Ελλάδα αντιμετώπισε ως το απόλυτο αουτσάιντερ την Πορτογαλία. Κάνοντας τη μεγάλη έκπληξη, επικράτησε δίκαια με 2-1, σημειώνοντας την πρώτη νίκη της ιστορίας της σε τελική φάση Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος.

Ο Γιώργος Καραγκούνης άνοιξε το σκορ μόλις στο 7ο λεπτό με σουτ έξω από την περιοχή. Στο 51ο λεπτό, ο Άγγελος Μπασινάς διπλασίασε τα τέρματα της Εθνικής με εκτέλεση πέναλτι που κέρδισε ο Γιούρκας Σεϊταρίδης, ενώ η Πορτογαλία μείωσε στις καθυστερήσεις με τον νεαρό Κριστιάνο Ρονάλντο.

Στη δεύτερη αγωνιστική, στις 16 Ιουνίου στο στάδιο Μπέσα του Πόρτο, η Ελλάδα έφερε ισοπαλία 1-1 με την Ισπανία. Οι Ισπανοί προηγήθηκαν με τον Μοριέντες στο 28ο λεπτό της αναμέτρησης.

Στο 66ο λεπτό, μετά από μια εξαιρετική διαγώνια μπαλιά του Βασίλη Τσιάρτα, ο Άγγελος Χαριστέας ισοφάρισε, εξασφαλίζοντας έναν πολύτιμο βαθμό για τη συνέχεια του ομίλου.

Η τρίτη αγωνιστική πραγματοποιήθηκε στις 20 Ιουνίου στο Φάρο απέναντι στην ήδη αποκλεισμένη Ρωσία, σε ένα παιχνίδι που εξελίχθηκε σε θρίλερ και παρά λίγο να στοιχίσει στην Ελλάδα μια ιστορική πρόκριση.

Οι Ρώσοι μπήκαν επιθετικά και προηγήθηκαν γρήγορα με 2-0 χάρη σε τέρματα των Κιριτσένκο μόλις στο 2ο λεπτό και Μπουλίκιν στο 17ο, φέρνοντας την Εθνική στο χείλος του αποκλεισμού.

Το καθοριστικό γκολ του Ζήση Βρύζα στο 43ο λεπτό με σκαφτό πλασέ διαμόρφωσε το τελικό 2-1, το οποίο αποδείχθηκε χρυσό.

Η Ελλάδα ηττήθηκε, αλλά το τέρμα αυτό της χάρισε την πρόκριση ως δεύτερη του ομίλου, υπερτερώντας της Ισπανίας στην καλύτερη επίθεση σε μια οριακή ισοβαθμία.

Προημιτελικός και ημιτελικός

Στον προημιτελικό της 25ης Ιουνίου 2004 στη Λισαβόνα, η Ελλάδα βρέθηκε αντιμέτωπη με την εν ενεργεία Πρωταθλήτρια Ευρώπης Γαλλία. Η ελληνική ομάδα ήταν ήδη επιτυχημένη με την παρουσία της εκεί, ωστόσο, όπως φάνηκε, το τέλος θα αργούσε να έρθει.

Η Ελλάδα πραγματοποίησε ένα τακτικό αριστούργημα, εξουδετερώνοντας πλήρως τα αστέρια των «τρικολόρ» και καθηλώνοντας τους πάντες.

Στο 65ο λεπτό γράφτηκε μια από τις εντυπωσιακότερες στιγμές της διοργάνωσης. Ο Ζαγοράκης ξεπέρασε τον Λιζαραζού με μια φανταστική ενέργεια από τα δεξιά και με σέντρα στην περιοχή, ο Άγγελος Χαριστέας με μια ασύλληπτη κεφαλιά έστειλε την μπάλα στα δίχτυα, υπογράφοντας έναν τεράστιο θρίαμβο με 1-0.

Ο ημιτελικός της 1ης Ιουλίου 2004 στο Πόρτο απέναντι στην αήττητη μέχρι τότε Τσεχία εξελίχθηκε σε μια συγκλονιστική αναμέτρηση που κορυφώθηκε με έναν ανεπανάληπτο τρόπο.

Η κανονική διάρκεια ολοκληρώθηκε χωρίς τέρματα (0-0), οδηγώντας το παιχνίδι στην παράταση, όπου ίσχυε ο κανόνας του «ασημένιου γκολ».

Στο 105+1ο λεπτό, στις καθυστερήσεις του πρώτου μέρους της παράτασης, ο Βασίλης Τσιάρτας εκτέλεσε το κόρνερ και ο Τραϊανός Δέλλας με καρφωτή κεφαλιά στο πρώτο δοκάρι πέτυχε το χρυσό τέρμα. Το 1-0 σφράγισε έναν ανεπανάληπτο αθλητικό άθλο, στέλνοντας ολόκληρη τη χώρα στα ουράνια και την ομάδα στον μεγάλο τελικό.

Ο τελικός Ελλάδα – Πορτογαλία

Ο τελικός της 4ης Ιουλίου 2004 στο Ντα Λουζ της Λισαβόνας έφερε ξανά αντιμέτωπες τις δύο ομάδες της πρεμιέρας.

Η αναμέτρηση Ελλάδα – Πορτογαλία 2004 καθήλωσε εκατομμύρια φιλάθλους παγκοσμίως, καθώς η ελληνική ομάδα διεκδικούσε τον πρώτο της διεθνή τίτλο απέναντι στην οικοδέσποινα που αναζητούσε εκδίκηση.

Η Πορτογαλία πίεσε ασφυκτικά για να διασπάσει την ελληνική αμυντική διάταξη. Ωστόσο, η απόλυτη τακτική προσήλωση, η ψυχραιμία και η ατσάλινη θέληση των παικτών της Εθνικής εξουδετέρωσαν κάθε επιθετική πρωτοβουλία των γηπεδούχων.

Στο 57ο λεπτό σημειώθηκε η φάση που σφράγισε τον τελικό. Ο Άγγελος Μπασινάς εκτέλεσε το κόρνερ από τα δεξιά και ο Άγγελος Χαριστέας σηκώθηκε πιο ψηλά από όλους, εκμεταλλεύτηκε τη λάθος έξοδο του αντίπαλου τερματοφύλακα και με δυνατή κεφαλιά έστειλε την μπάλα στα δίχτυα.

Το 1-0 διατηρήθηκε με υποδειγματική αμυντική λειτουργία μέχρι το τελικό σφύριγμα, σφραγίζοντας την κατάκτηση του ευρωπαϊκού τίτλου και ολοκληρώνοντας το μεγαλύτερο θαύμα στην ιστορία των εθνικών ομάδων.

Η επιτυχία αυτή τοποθετεί την Ελλάδα στις ελάχιστες χώρες που έχουν ανέβει στην κορυφή της Ευρώπης, προσδίδοντας στους πρωταγωνιστές διεθνή αναγνώριση.

Μάλιστα έξι Έλληνες διεθνείς (οι Θοδωρής Ζαγοράκης, Άγγελος Χαριστέας, Τραϊανός Δέλλας, Αντώνης Νικοπολίδης, Γιούρκας Σεϊταρίδης και Μιχάλης Καψής) συμπεριλήφθηκαν στην επίσημη λίστα των υποψηφίων για τη Χρυσή Μπάλα του 2004, με τον MVP του Euro, Ζαγοράκη να καταλαμβάνει μάλιστα την εξαιρετική 5η θέση στην ψηφοφορία.

Ο Ότο Ρεχάγκελ και η ομάδα

Ο Ότο Ρεχάγκελ ανέλαβε την τεχνική ηγεσία της Εθνικής Ελλάδος τον Αύγουστο του 2001. Η αρχή του δεν ήταν καθόλου εύκολη, καθώς στο ντεμπούτο του η ομάδα γνώρισε τη βαριά ήττα με 5-1 από τη Φινλανδία, αποτέλεσμα που προκάλεσε έντονο προβληματισμό.

Στα πρώτα βήματα της θητείας του, ο Γερμανός προπονητής δέχθηκε σκληρή κριτική από τα μέσα ενημέρωσης και τους φιλάθλους για τις τακτικές του επιλογές αλλά και τη σταθερή εμπιστοσύνη που έδειχνε σε συγκεκριμένους ποδοσφαιριστές έναντι άλλων.

Παρά την αμφισβήτηση, ο Ρεχάγκελ παρέμεινε πιστός στο πλάνο του, επέβαλε απόλυτη πειθαρχία και διαμόρφωσε σταδιακά ένα συμπαγές σύνολο.

Το ρόστερ της Εθνικής αποτελείτο από έναν σταθερό κορμό ποδοσφαιριστών. Την εστία υπερασπίστηκε ο Αντώνης Νικοπολίδης, ενώ στην άμυνα αγωνίστηκαν οι Γιούρκας Σεϊταρίδης, Τραϊανός Δέλλας, Μιχάλης Καψής, Τάκης Φύσσας και Στέλιος Βενετίδης.

Στη μεσαία γραμμή ξεχώρισαν ο αρχηγός Θοδωρής Ζαγοράκης, ο Άγγελος Μπασινάς, ο Γιώργος Καραγκούνης, ο Κώστας Κατσουράνης και ο Βασίλης Τσιάρτας.

Στην επιθετική γραμμή προσέφεραν σημαντικά οι Άγγελος Χαριστέας, Ζήσης Βρύζας, Ντέμης Νικολαΐδης, Στέλιος Γιαννακόπουλος και Δημήτρης Παπαδόπουλος.

Ορισμένοι από αυτούς τους ποδοσφαιριστές καταλαμβάνουν σημαντική θέση στις ιστορικές λίστες του αθλήματος, όπως οι πρώτοι σκόρερ όλων των εποχών στην Ελλάδα.

Όλα τα αποτελέσματα της Ελλάδας

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της UEFA, στο Euro 2004 η Ελλάδα έδωσε έξι αγώνες, με τέσσερις νίκες, μία ισοπαλία και μία ήττα. Σκόραρε 7 γκολ και δέχτηκε μόλις 4.

Φάση Ημερομηνία Αντίπαλος Σκορ Σκόρερ Ελλάδας
Φάση Ομίλων 12 Ιουνίου 2004 Πορτογαλία 2-1 Καραγκούνης (7′), Μπασινάς (51′ πεν.)
Φάση Ομίλων 16 Ιουνίου 2004 Ισπανία 1-1 Χαριστέας (66′)
Φάση Ομίλων 20 Ιουνίου 2004 Ρωσία 1-2 Βρύζας (43′)
Προημιτελικός 25 Ιουνίου 2004 Γαλλία 1-0 Χαριστέας (65′)
Ημιτελικός 1 Ιουλίου 2004 Τσεχία 1-0 (παρ.) Δέλλας (105+1′)
Τελικός 4 Ιουλίου 2004 Πορτογαλία 1-0 Χαριστέας (57′)

Ερωτήσεις για την Ελλάδα στο Euro 2004

Ποιος έβαλε το γκολ στον τελικό του Euro 2004;

Ο παίκτης που έβαλε το γκολ στον τελικό του Euro 2004 ήταν ο Άγγελος Χαριστέας, ο οποίος σκόραρε με κεφαλιά στο 57ο λεπτό μετά από εκτέλεση κόρνερ του Άγγελου Μπασινά.

Ποιος ήταν ο προπονητής της Ελλάδας στο Euro 2004;

Ο προπονητής της Ελλάδας στο Euro 2004 ήταν ο Γερμανός Ότο Ρεχάγκελ, ο οποίος ανέλαβε την εθνική ομάδα το 2001 και την οδήγησε στην κατάκτηση του ευρωπαϊκού τίτλου.

Ποιος αναδείχθηκε MVP του Euro 2004;

Ο MVP του Euro 2004 ήταν ο αρχηγός Θοδωρής Ζαγοράκης, χάρη στη σταθερή και αποτελεσματική παρουσία του στη μεσαία γραμμή.

Η κατάκτηση του Euro 2004 παραμένει η ενδοξότερη σελίδα στην ιστορία του ελληνικού ποδοσφαίρου, μια ιστορία που θα μείνει ανεξίτηλη σε όσους την έζησαν. Οι αγώνες της Εθνικής συνεχίζουν να συγκεντρώνουν τα βλέμματα.

Φώτης Εμμανουήλ
«Το έπος του 2004 στην Πορτογαλία απέδειξε πως όταν η πειθαρχία συναντά την ψυχή, τα όνειρα παύουν να είναι ανέφικτα.»
Γράφτηκε από: Φώτη Εμμανουήλ